Bertus de Helderse havenzeehond weer terug in haven

foto: Greet Ham
foto: Greet Ham

Den Helder, 7 januari 2015 – Woensdag 7 januari 2015 in de late avond, verscheen Bertus, een grijze mannetjes zeehond (Kegelrob) weer in de haven van Den Helder. Bert de Groot merkte het dier als eerste op. Dat is ‘BREAKING NEWS’ voor de inwoners van Den Helder welke het dier allen lief hebben. Bertus is namelijk ieder jaar in de winter een poosje weg, de vraag is ieder jaar weer óf en wanneer Bertus terug komt. Bertus is namelijk niet meer één van de jongste. Het is een prachtige oude man, maar hij zit nog wel achter de dames aan!

Bert de Groot ontdekte zo’n negen jaar geleden dat Bertus de zeehond een regelmatige gast was in de haven. ,,Bij de visverwerking gooiden we ijs weg in de haven en daar zaten nog wel eens kleine visjes in. Daar kwam hij op af.’’ Op den duur probeerden ze hem te lokken en dichterbij de visafslag te krijgen. En dat lukte. Sindsdien is de zeehond meestal op de dagen dat de viskotters hun vis komen lossen in de haven te vinden. Bertus is een slimme zeehond en weet exact welke boten hij achterna moet zwemmen.

Alhoewel veel mensen denken dat de zeehond is vernoemd naar Bert de Groot, klopt dit niet helemaal. Het dier is vernoemd naar een andere medewerker van de visafslag met exact dezelfde naam: Bertus.

De grijze zeehond in Nederland krijgt haar pups meestal in december. De huilers worden ongeveer 3 weken door hun moeder gezoogd met de vette moedermelk. Daarna worden ze door de moeder alleen gelaten en moeten ze voor zichzelf leren te zorgen en zelf vis leren vangen. In die periode is het de beurt aan de mannen, er wordt gepaard. De mannetjes gaan daarvoor al vroeg naar de plek waar de vrouwtjes hun jongen krijgen. Zodra een vrouwtje haar jong na drie weken verlaat, zijn de mannetjes aan de beurt.

In de paartijd vasten de dieren. Een mannetje eet dan zes weken lang niets. De dieren trekken naar vaste voortplantingsgebieden. De geboortelocaties in Nederland zijn: de Razende Bol, Griend, Richel en de Engelse Hoek. Het kan zijn dat Bertus daar naar toe gaat, maar misschien trekt hij nog wel verder, naar de Engelse Farne-eilanden bijvoorbeeld. De pups in Engeland worden al in oktober geboren dus het paarseizoen begint daar al in november/december.

Vrouwtjes zijn trouw aan hun voortplantingsgebied en keren ieder jaar terug naar dezelfde plek. Hier verzamelen de vrouwtjes zich in kolonies, die kunnen bestaan uit vijftig tot wel zeventigduizend vrouwtjes. Mannetjes houden een harem bij van vrouwtjes die (bijna) in oestrus zijn. Als een vrouwtje in oestrus is, zal het mannetje haar geregeld dekken of aandacht schenken. Oestrus is een periode waarin dieren een drang hebben om te paren. Dit wordt veroorzaakt door hormonale veranderingen in het lichaam van het dier. De bronsttijd van een diersoort begint met het vruchtbaar worden van het wijfje.

Op land verdedigen de mannetjes hun harem tegen andere mannetjes. Zo voorkomt hij dat andere mannetjes de kans krijgen om met het vrouwtje te paren. De paring vindt zowel op het land als in het water plaats, en duurt 15 tot 45 minuten. Dominante mannetjes hebben meestal het alleenrecht op paren, en kunnen andere mannetjes beletten te paren of zelfs uit de kolonie verjagen.

Het gaat er daar niet zachtzinnig aan toe. De nagels van zeehonden zijn ontzettend scherp en die verklaren waarschijnlijk de krassen op de rug en flank van Bertus. Het is moeilijk te zeggen hoe oud hij is, maar dat het een oude man is is wel duidelijk te zien.

Mannetjes verkleuren gedurende hun leven, dit in tegenstelling tot de vrouwtjes die hun hele leven hetzelfde vlekkenpatroon houden waar je ze ook goed aan kunt herkennen.

In 2013 verscheen Bertus weer op 4 januari in de haven. In 2014 was hij erg laat, 21 februari. Veel inwoners waren toen bang dat Bertus de (27) oktober- of de (5) december storm niet zou hebben overleefd. En nu verscheen Bertus dus weer vroeg; 7 januari.

Leuk te horen dat hij weer gesignaleerd is !

bron en fotoverslag: Kustnieuws